سنسور دمای آب چیست؟ + علائم خرابی سنسور دمای آب

سنسورهای مختلفی در هر خودرو به منظور پایش وضعیت بخش های گوناگون موتور نصب شده است. سنسور دمای آب یا Water Temperature Sensor، یکی از حیاتی ترین سنسورهای ماشین می‌باشد. وظیفه این قطعه کوچک و بسیار مهم، اندازه گیری دمای مایع خنک‌ کننده موتور است. این حسگر، اطلاعات مربوط به دما را به ECU یا همان واحد کنترل الکتریکی خودرو ارسال می کند.

ECU بر اساس این داده ها، عملکرد فن رادیاتور، نسبت سوخت به هوا، زمان جرقه و غیره را تنظیم می‌نماید. عملکرد نادرست این سنسور موجب بروز مشکلاتی مثل مصرف سوخت بالا، روشن نشدن موتور یا جوش آوردن خواهد شد. در این مقاله قصد داریم به صورت جامع به نحوه عملکرد سنسور دما ماشین بپردازیم و ببینیم اگر سنسور دمای آب خراب باشد چه می‌شود. همچنین علائم خرابی و روش های رفع خطا را بررسی نماییم. برای کسب اطلاعات بیشتر در این زمینه حتما تا پایان همراه ما بمانید.

 

همچنین پیش از خواندن ادامه مطلب می‌توانید خلاصه آن را در جدول زیر مطالعه کنید:

بخش	توضیحات کلیدی
تعریف و ماهیت	قطعه‌ای از نوع ترمیستور (غالباً NTC) که مقاومت آن با تغییر دما تغییر کرده و دمای مایع خنک‌کننده را به ECU گزارش می‌دهد.
وظایف اصلی	تنظیم نسبت سوخت و هوا، کنترل زمان جرقه، فعال‌سازی فن رادیاتور و نمایش دمای موتور روی داشبورد.
علائم خرابی	روشن شدن چراغ چک، افزایش مصرف سوخت، بد استارت خوردن موتور، نوسان آمپر دما و روشن نشدن فن (جوش آوردن).
محل نصب	معمولاً نزدیک ترموستات، روی سرسیلندر، روی بلوک سیلندر یا در مسیر خروجی آب به رادیاتور.
روش‌های عیب‌یابی	چک کردن سطح آب رادیاتور، بررسی سیم‌کشی و سوکت‌ها، تست مقاومت با مولتی‌متر و استفاده از دستگاه دیاگ.
تکنولوژی معمول	سنسورهای NTC (Negative Temperature Coefficient) که با افزایش دما، مقاومت الکتریکی آن‌ها کاهش می‌یابد.

 

سنسور دمای آب چیست؟

سنسور دمای آب یکی از اجزای اصلی و مهم سیستم خنک‌ کننده موتور خودرو می‌باشد. این سنسور معمولا از نوع ترمیستور است. به این معنا که مقاومت الکتریکی آن با تغییرات دما، تغییر خواهد کرد. در اکثر خودروها از حسگرهای NCT استفاده می‌گردد که در آن با افزایش دما، مقاومت الکتریکی کاهش پیدا می‌کند. زمانی که موتور سرد می‌باشد، مقاومت حسگر زیاد بوده و ولتاژ ارسالی به ECU، بالاتر است.

گرم شدن موتور، موجب کاهش مقاومت می‌گردد و ولتاژ ارسالی به ECU تغییر می‌کند. ECU از روی تغییر ولتاژ می‌فهمد که دمای مایع خنک‌کننده بالا رفته است و دستورات لازم جهت مقدار سوخت تزریق شده، روشن شدن فن و میزان جرقه ایجاد شده در شمع ها را صادر می‌نماید. به عبارت ساده تر، سنسور دما آب ماشین، چشم موتور برای تشخیص وضعیت حرارتی می‌باشد.

 

کاربردها و وظیفه سنسور دمای آب

سنسور دمای آب، نقشی مهمی در عملکرد صحیح موتور خودرو دارد. در ادامه این قسمت قصد داریم به بیان مهم ترین وظایف آن بپردازیم.

• تنظیم نسبت سوخت و هوا: در هنگام سرد بودن موتور، سنسور دمای آب، اعلام دمای پایین می‌کند. از این رو واحد کنترل می‌بایست سوخت بیشتری را جهت احتراق کامل، به سیلندرها وارد نماید. بعد از اینکه موتور گرم شد، سنسور بالا رفتن دما را گزارش می‌دهد. در پی آن، مخلوط سوخت و هوا به حالت نرمال بر می‌گردد.
• کنترل زمان جرقه: دمای موتور از جمله عوامل تاثیر گذار بر زمان بندی جرقه می‌باشد. واحد کنترل با کمک اطلاعات دریافتی از سنسور دما، زمان دقیق جرقه را تنظیم می‌نماید. این کار موجب بالا رفتن راندمان و توان موتور می‌گردد.
• فعال شدن فن: در هنگام بالا رفتن دمای مایع خنک کننده، به واسطه سیگنال ارسال شده سنسور دما، فن رادیاتور روشن می‌گردد.
• نمایش دمای موتور: اطلاعات سنسور دمای آب، به صورت غیرمستقیم یا مستقیم به آمپر دما ارسال می‌شود و راننده را از وضعیت حرارت موتور آگاه می‌سازد.
• بهبود عملکرد استارت: سنسور دما تعیین کننده وضعیت کار موتور، در هنگام استارت است.

سایر کاربردها:

وظیفه سنسور دمای آب	توضیح عملکرد
تنظیم نسبت سوخت و هوا	در دمای پایین، سوخت بیشتری تزریق می‌شود تا احتراق کامل انجام گیرد؛ پس از گرم شدن موتور، نسبت سوخت و هوا به حالت استاندارد برمی‌گردد.
کنترل زمان جرقه	با ارسال اطلاعات دمایی به ECU، زمان‌بندی جرقه برای افزایش راندمان و توان موتور تنظیم می‌شود.
فعال کردن فن رادیاتور	هنگام بالا رفتن دمای مایع خنک‌کننده، سیگنال سنسور باعث روشن شدن فن جهت کاهش دما می‌شود.
نمایش دمای موتور	اطلاعات دما به آمپر یا صفحه‌نمایش خودرو ارسال می‌شود تا راننده از وضعیت حرارتی موتور آگاه باشد.
کمک به عملکرد بهتر استارت	ECU با آگاهی از دمای موتور، میزان سوخت و زمان استارت را بهینه می‌کند تا استارت راحت‌تر انجام شود.

 

همچنین در صنایع سنسورهای مشابه استفاده می‌شوند که انواع مختلفی دارند، جهت کسب اطلاع از قیمت سنسور دما صنعتی و مشاهده محصولات آن، تنها کافی‌ست به دسته دیگرمان مراجعه کنید.

 

علائم خرابی سنسور دمای آب

خرابی سنسور دمای آب، به شکل‌ مختلف، خود را نشان می دهد. رایج ترین علائم خرابی سنسور دمای آب، عبارت هستند از:

• روشن شدن چراغ چک موتور Check Engine: روشن شدن چراغ چک روی نمایشگر خودرو، اغلب از اولین علائم خرابی سنسور دمای آب محسوب می‌شود.
• مصرف بالای سوخت: وقتی سنسور دما اطلاعات اشتباه به واحد کنترل ارسال کند، مصرف سوخت به شدت افزایش خواهد یافت.
• بد استارت خوردن موتور: اگر ECU یا همان واحد کنترل، دمای موتور را اشتباه تشخیص دهد، زمان جرقه و مقدار سوخت درست تنظیم نمی‌شود و استارت خوردن خودرو دشوار خواهد شد.
• عملکرد نامنظم موتور: در هنگام خرابی سنسور دمای آب، داده های اشتباه دریافت می‌شود. همین امر موجب لرزش در حالت درجا و ناپایداری در دور موتور می‌گردد.
• روشن نشدن فن رادیاتور: اگر دمای واقعی توسط سنسور، تشخیص داده نشود، فن رادیاتور به موقع روشن نخواهد شد و احتمال جوش آوردن موتور افزایش خواهد یافت.
• خطای آمپر دما: در برخی موارد، خرابی سنسور موجب می‌گردد عقربه دمای آب همیشه ثابت بماند و یا نوسانات غیر معمول داشته باشد. در صورت مشاهده این وضعیت، می‌بایست سریع عیب یابی صورت گیرد. در غیر این صورت ممکن است داغ شدن موتور و آسیب رسیدن به واشر سرسیلندر رخ بدهد.

 

 

روش های حل خطاهای سنسور دما ماشین

اگر متوجه عدم کارکرد سنسور شدید، قبل از تعویض کامل آن و برای حل خطای سنسور دمای آب می‌توان چند مرحله بررسی و عیب‌ یابی انجام داد.

• بررسی سطح مایع خنک کننده: در برخی موارد کاهش میزان آب رادیاتور سبب عدم تماس کامل سنسور با مایع می‌گردد و در نتیجه سنسور، اطلاعات نادرست ارسال خواهد نمود. سطح مایع خنک کننده را در حالت سرد باید بررسی کرد.
• بررسی سیم کشی ها و اتصالات: سوکت های شل و سیم کشی های پوسیده می‌توانند سبب ارسال سیگنال اشتباه شوند. بررسی سیم ها و تمیز کردن اتصالات و سوکت ها ممکن است موجب برطرف شدن مشکل شود.
• تست مقاومت سنسور با مولتی متر: مقاومت سنسور را در دماهای مختلف اندازه گیری نمایید و مقادیر به دست آمده را با جدول استاندارد سازنده تطبیق دهید.
• بررسی با دستگاه دیاگ: می‌بایست دمای نشان داده شده توسط سنسور، با دمای واقعی موتور که توسط دیاگ تشخیص داده می‌شود، مطابقت داشته باشد. اختلاف زیاد این مقادیر نشان دهنده معیوب بودن سنسور است.
• تعویض سنسور: در صورتی که خطای سنسور دمای آب رفع نشد و از خرابی آن اطمینان حاصل نمودید، می‌بایست برای تعویض آن اقدام نمایید. تعویض سنسور، ساده و کم هزینه می‌باشد.

 

 

برق صنعتی چیست و چه کاربردهایی دارد، در مقاله دیگرمان به طور کامل به آن اشاره کرده‌ایم، جهت کسب اطلاعات بیشتر مقاله دیگرمان را مطالعه فرمایید.

 

جای دقیق سنسور دمای آب در ماشین کجاست؟

محل دقیق نصب سنسور دما ماشین، وابسته به نوع موتور و شرکت سازنده می‌باشد. اما اغلب از این چند حالت که به آن ها اشاره خواهیم کرد، خارج نیست. اولین حالت نزدیک به ترموستات و روی سرسیلندر می‌باشد. در اکثر خودروها، این سنسور در نزدیکی خروجی آب از موتور به رادیاتور نصب می‌گردد. چرا که در این قسمت مایع خنک کننده بیشترین ارتباط را با دمای حقیقی موتور را خواهد داشت.

حالت دوم نصب به روی بدنه بلوک سیلندر می‌باشد. در برخی از خودروها، سنسور دما در مسیر عبور مایع خنک کننده و مستقیما روی بلوک موتور نصب می‌گردد. در حالت بعدی سنسور روی ترموستات هوزینگ یا روی ورودی آب نصب شده است. در برخی خودروها مثل پژو ۲۰۶ و یا سمند EF7، سنسور مربوطه، در درون محفظه ترموستات یا در نزدیکی آن قرار دارد.

سنسورهای مدل RTD نیز یکی از انواع سنسورهای پرکاربرد در صنایع مختلف هستند که کاربردهای متنوعی دارند، جهت خرید سنسور rtd و یا دریافت مشاوره با کارشناسان ما با شماره 02126552277 در ارتباط باشید.

 

 

نتیجه گیری

همان طور که در این مطلب اشاره شد، سنسور دمای آب یکی از حیاتی‌ ترین اجزای سیستم کنترل موتور خودرو می‌باشد که نقش مهمی در عملکرد صحیح موتور، حفظ ایمنی و بهینه کردن مصرف سوخت را ایفا می‌کند. این قطعه کوچک، دمای مایع موتور را اندازه گیری می‌کند و داده هایی را به ECU، جهت ایجاد شرایط مناسب برای کار موتور، ارسال می‌نماید. خرابی این سنسور موجب روشن شدن چراغ چک و بالا رفتن مصرف سوخت می‌گردد.

در صورت بی توجهی به این مسئله مشکلات جدی تری پیش خواهد آمد که ممکن است سبب آسیب رسیدن به قطعات داخلی خودرو گردد. با داشتن آگاهی از وظیفه سنسور دمای آب و دانستن علائم خرابی آن، می‌تواند از بروز مشکل جدی جلوگیری کرد و مانع از هزینه‌ های سنگین تعمیر موتور شد. توجه به قطعات کوچک و ساده، نقش مهمی در سلامت و عمر مفید کل سیستم خواهد داشت.